Avrupa Birliği, Dijital Piyasalar Yasası (DMA) kapsamında büyük teknoloji şirketlerine yönelik düzenlemelerine bir yenisini ekledi. Avrupa Komisyonu, Apple, Meta ve Google gibi şirketlerin uygulamalarını sıkı bir şekilde denetlemeye devam ederken, son olarak Google'a yönelik yeni 'spesifikasyon önlemleri' açıklandı. Bu önlemler, Android telefonlar ve arama hizmetleri olmak üzere iki temel alanı kapsıyor. Komisyon, bu adımların rekabeti artıracağını ve kullanıcılara daha fazla seçenek sunacağını belirtirken, Google kararların gizlilik ve güvenliği zedeleyeceğini savunuyor. DMA kapsamında 'eşik bekçisi' olarak tanımlanan Google'ın bu kararlara uyması zorunlu.
Android cephesinde getirilen en önemli değişiklik, Google'ın rakip yapay zeka platformlarına erişim sağlaması gerekliliği. Şu anda Google'ın Gemini asistanı, Android cihazlarda ayrıcalıklı bir konuma sahip. Tüm Google sertifikalı Android telefonlara ön yüklenen Gemini, 'Hey Google' ses komutuyla etkinleştirilebiliyor, sistem ve uygulama otomasyon özelliklerine, ekran içeriğine erişime sahip. Avrupa Komisyonu'na göre, üçüncü taraf AI asistanlarının inovasyon sunma kabiliyeti sınırlanıyor ve bu durum, AB'deki Android kullanıcılarının %60'ının daha az seçeneğe sahip olmasına yol açıyor.
Yeni düzenlemelerle, kullanıcılar tercih ettikleri herhangi bir AI asistanını kurabilecek ve bu asistanlar Gemini ile aynı sistem entegrasyonundan yararlanabilecek. Ancak bu durum, üretken yapay zekanın doğası gereği büyük miktarda veriye erişim ihtiyacını da beraberinde getiriyor. Kullanıcıların istediği AI asistanına izin vermesi, o modelin kişisel verilere erişmesi anlamına geliyor. Google, bu durumun kullanıcı mahremiyeti ve cihaz güvenliği açısından risk oluşturduğunu iddia ediyor. Buna karşın Komisyon, önlemlerin kullanıcı mahremiyetini ve cihaz bütünlüğünü koruyacak şekilde tasarlandığını vurguluyor.
Arama verileri paylaşımı konusunda ise Google'ın, üçüncü taraf arama motorlarına ve diğer hizmet sağlayıcılara belirli arama verilerine erişim izni vermesi gerekecek. Bu sayede rakip şirketler, Google'ın arama algoritması ve kullanıcı davranışları hakkında daha fazla bilgi edinebilecek. Avrupa Komisyonu, bu adımın arama pazarındaki rekabeti canlandıracağını ve kullanıcılara daha iyi hizmetler sunulmasını sağlayacağını belirtiyor. Ancak Google, arama verilerinin paylaşılmasının ticari sırlarını ifşa edeceğini ve kötü niyetli aktörler tarafından kullanılabileceğini savunuyor.
Sonuç ve Değerlendirme
Google'ın bu düzenlemelere uymaması durumunda, DMA kapsamında ciddi yaptırımlarla karşı karşıya kalabileceği belirtiliyor. Geçmişte Apple ve Meta'ya uygulanan yüksek para cezaları, Google için de emsal teşkil ediyor. Şirketin, kararlara uyum sağlamak için teknik altyapısını değiştirmesi ve iş modellerini yeniden yapılandırması gerekebilir. Bu durum, özellikle yapay zeka ve arama pazarlarındaki hakimiyetini sarsabilir.
Sonuç olarak, AB'nin yeni DMA önlemleri, teknoloji devlerinin pazardaki gücünü dengelemeyi hedefliyor. Ancak bu düzenlemelerin kullanıcı mahremiyeti ve güvenliği üzerindeki etkileri henüz net değil. Google'ın endişeleri bir dereceye kadar haklı olsa da, DMA'nın temel amacı olan rekabeti artırma hedefi doğrultusunda bu adımlar atılıyor. Önümüzdeki dönemde, bu kararların diğer bölgeler için de emsal teşkil etmesi ve küresel çapta benzer düzenlemelerin hayata geçirilmesi beklenebilir.
Kaynak: arstechnica.com
