Geleneksel SEO'da, arama motoru sonuç sayfalarında (SERP) üst sıralarda yer almak büyük bir başarıydı. Ancak yapay zeka destekli cevap motorları çağında, bu yeterli değil. Artık markanızın ChatGPT, Gemini ve Perplexity gibi yapay zeka araçlarının yanıtlarında ne sıklıkla bahsedildiğini veya kaynak olarak gösterildiğini ölçmeniz gerekiyor. Bu yeni yaklaşıma Cevap Motoru Optimizasyonu (AEO) adı veriliyor ve geleneksel SEO'dan farklı metrikler gerektiriyor. Örneğin, bir markanın Google AI Overviews'da ilk sıradaki organik sonuç olarak yer alması, mobilde yalnızca %34 oranında alıntılanmasını sağlıyor. Bu nedenle, markanızın yapay zeka aramalarındaki varlığını takip etmek için yeni bir strateji benimsemelisiniz.
Peki, yapay zeka arama görünürlüğü nasıl takip edilir? İlk adım, izlemek istediğiniz alan adlarını ve sorguları belirlemektir. Geleneksel anahtar kelimeler yerine, markalı ve markasız sorgular (prompts) tanımlamalısınız. Özellikle çözüm odaklı markasız sorgular, görünürlük puanınızı artırmada kritik rol oynar. Ardından, her sorguyu farklı yapay zeka motorlarında (ChatGPT, Gemini, Perplexity) ayrı ayrı çalıştırarak yanıtları kaydedin. Bu süreçte, oturum açmamış veya geçici oturumlar kullanarak kişiselleştirmenin sonuçları etkilemesini önleyin. Her yanıt için markanızın bahsedilip bahsedilmediğini, hangi sayfalarınızın alıntılandığını ve hangi rakiplerinizin göründüğünü not edin.
Takip etmeniz gereken temel metrikler arasında bahsedilmeler (mentions) ve alıntılar (citations) yer alır. Bahsedilme, markanızın bir bağlantı olmadan yanıtta geçmesidir. Alıntı ise, motorun kaynak olarak gösterdiği sayfadır; eğer bu sayfa size aitse buna 'sahip olunan alıntı' denir. Ayrıca, yapay zeka kaynaklı trafik, dönüşümler ve gelir ilişkilendirmesi de önemli metriklerdir. Birçok yapay zeka motoru yönlendirme bilgisi göndermediği için, bu trafiği doğrudan ziyaretlerden ayırmak zor olabilir. HubSpot gibi araçlar, ChatGPT, Claude, Perplexity ve Gemini'den gelen tıklamaları otomatik olarak 'AI Yönlendirmeleri' olarak etiketleyerek bu sorunu çözer.
Son olarak, rakiplerinizin yapay zeka ses payını (share of voice) analiz edin. Her sorgu için motorun bahsettiği tüm rakipleri not alın ve kendi markanızın ses payını hesaplayın. Bu analizi aylık olarak tekrarlayarak hangi rakiplerin hangi soru kümelerinde hakim olduğunu görebilir ve içerik stratejinizi buna göre şekillendirebilirsiniz. Unutmayın, yapay zeka arama görünürlüğü geleneksel SEO'nun yerini almaz, onu tamamlar. Güçlü sıralamalar, taranabilir sayfalar ve konu otoritesi hala önemlidir. Yapay zeka aramaları, mevcut temelinizin üzerine eklenen yeni bir katmandır.
